Οι 13 πιο ατμοσφαιρικές ταινίες με βρυκόλακες

0

Η επιτυχία και η δημοφιλία του κινηματογράφου εξαρτάται αναμφισβήτητα από την ικανότητά του να εισάγει το κοινό του σε διαφορετικούς κόσμους. Η ατμόσφαιρα μιας ταινίας μετατοπίζει την προσοχή του θεατή από την αναπαράσταση των γεγονότων που παρακολουθεί στη σχέση του με αυτό που παρακολουθεί. Ο κινηματογράφος στρέφει την προσοχή μας από την αισθητή παρουσία των πραγμάτων και δεν μας επικοινωνεί πως «κάποια» ατμόσφαιρα επικρατούσε «κάπου» αλλά κάνει αισθητή αυτήν την ατμόσφαιρα εδώ που βρισκόμαστε, τώρα. Ατμόσφαιρα είναι αυτό που μας κάνει να νιώθουμε μια ταινία.

Για παράδειγμα, όταν βλέπουμε ταινίες του Hayao Miyazaki νιώθουμε δέος (τεράστια δέντρα, δυνατά πνεύματα της φύσης, επικά τέρατα) αλλά και μια παιχνιδιάρικη διάθεση (παιδικά όνειρα και φαντασία).

Από την άλλη, όταν βλέπουμε τον Άρχοντα των Δαχτυλιδιών έχουμε και πολλές εναλλαγές ατμόσφαιρας, για παράδειγμα, στο Shire νιώθουμε άνετα και βολικά, στο Rivendell δέος, ενώ στα ορυχεία της Moria νιώθουμε κάτι δυσοίωνο, αφιλόξενο και απειλητικό.

Όσον αφορά τους βρυκόλακες, λοιπόν, έχουμε μεν το κλασικό μοτίβο του γοτθικού εκρομαντισμού του θανάτου αλλά, ανάλογα την οπτική από την οποία ξεκινάει το αφήγημα, έχουμε και διαφορετικές ατμόσφαιρες. Λίγες ταινίες όμως καταφέρνουν να μας συνεπάρουν και να μας βάλουν μέσα στον κόσμο τους (με αλφαβητική σειρά για να μην στεναχωρηθεί καμία αν βάλω αριθμό κατάταξης).

1. 30 days of night (2007)

Βασισμένη στην ομώνυμη μίνι σειρά comic (δια χειρός Steve Niles και εικονογράφηση από τον Ben Templesmith), η ιστορία διαδραματίζεται στην πόλη Μπάροου, της Αλάσκα, η οποία προετοιμάζεται για την ετήσια περίοδο τριάντα ημερών νύχτας (όπως προδίδει ο τίτλος). Εν μέσω βαριάς χιονοθύελλας, και χωρίς ελπίδα να ξημερώσει σύντομα, η πόλη γίνεται έρμαιο συμμορίας βρυκολάκων.

Ο λόγος που βρίσκεται αυτό το ταινιάκι στη λίστα είναι ότι αφήνει πίσω τον γοητευτικό βρυκόλακα και εστιάζει σε μια ζωώδη φύση, κάτι που δεν βλέπουμε ιδιαίτερα συχνά χωρίς να γίνει «τέρας καρικατούρα» (εσάς κοιτάω, From dusk till dawn και Fright night…). Τα εφέ είναι εξαιρετικά και η χρωματική παλέτα με κυρίαρχα ψυχρά χρώματα με εξαίρεση το κόκκινο του αίματος, που είναι υπερβολικά κορεσμένο, δημιουργεί την αντίθεση που χρειάζεται για να έχει ακόμα μεγαλύτερο αντίκτυπο του λουτρό αίματος που παρακολουθούμε!

2. A girl walks home alone at night / Dokhtari dar šab tanhâ be xâne miravad (2014)

Σε μια μικρή, ξεχασμένη πόλη του Ιράν, ένα μέρος που βρίθει μοναξιάς και θανάτου, οι κάτοικοι αγνοούν πως παρακολουθούνται από μία βρυκόλακα με skateboard, η οποία επιτίθεται σε άντρες που είναι ασεβείς προς τις γυναίκες.

Από τις καλύτερες ταινίες του 2014, δεν θα μπορούσε να λείπει από τη λίστα! Με φεμινιστική διάθεση, μας παρασύρει με την ομορφιά της στο συναίσθημα και στη σκέψη πως παρακολουθείς κάτι πραγματικά σημαντικό να εκτυλίσσεται μπροστά στα μάτια σου!

3. Bram Stoker’s Dracula (1992)

Η υπέρτατη ταινία για τον υπέρτατο βρυκόλακα…

Βασισμένη στο ομώνυμο βιβλίο του 1897. Ο αιωνόβιος βρυκόλακας, Κόμης Δράκουλας, ταξιδεύει στην Αγγλία για να αποπλανήσει την αρραβωνιαστικιά του δικηγόρου του, για την οποία πιστεύει πως είναι η μετενσάρκωση της χαμένης του αγαπημένης.

Μια φαντασμαγορική δουλειά γοτθικού και γκροτέσκου τρόμου, ένα επικό ρομαντικό και ερωτικό παραμύθι.

4. Interview with the vampire (1994)

Βασισμένη στο ομώνυμο βιβλίο της Anne Rice, παρακολουθούμε την ιστορία μέσα από την ματιά του Λουί ο οποίος μεταμορφώνεται σε βρυκόλακα από τον Λεστάτ. Οι δυο τους ξεκινάνε μια κοινή ζωή καθώς «τεκνοθετούν» και μια κόρη.

Μια ταινία που σε υπνωτίζει, σε τρομάζει, είναι σέξι αλλά και σκοτεινά αστεία… γεμάτη χλιδή αλλά και ηθική κατάπτωση και σωματική απαθλίωση με υπονοούμενη ομοφυλοφιλία, παιδοφιλία και σύνδρομο Ηλέκτρας. Δεν εκτιμήθηκε ποτέ όσο θα έπρεπε και είναι κρίμα.

5. Let the right one in / Låt den rätte komma in (2008)

Βασισμένη στο ομώνυμο βιβλίο του John Ajvide Lindqvist, η ιστορία μας αφορά τον Όσκαρ, ένα νεαρό αγόρι, θύμα εκφοβισμού από συμμαθητές του, ο οποίος γίνεται φίλος με την Έλι στη Στοκχόλμη του 1980.

Από τις πιο ξεχωριστές ιστορίες του είδους και προσωπική αγαπημένη! Ενώ το θέμα μας είναι το αίμα και η βία, ο Alfredson ξέρει ακριβώς τι και πόσο θα δώσει στην κάμερα. Είναι μια ταινία που παίρνει τη θεματολογία της σοβαρά και καταφέρνει να μας συνεπάρει σε ένα σκοτεινό παραμύθι αγάπης. Δεν είναι απλά μέσα στις καλύτερες ταινίες με βρυκόλακες του σύγχρονου κινηματογράφου αλλά ανήκει και στις καλύτερες ταινίες τρόμου του σύγχρονου κινηματογράφου.

Δες το αρχικό, όχι το remake.

6. Nosferatu, a symphony of horror / Nosferatu, eine Symphonie des Grauens (1922)

Το Nosferatu ήταν η πρώτη ταινία που βασίστηκε στον Δράκουλα του Bram Stoker, μόνο που, επειδή ήταν γερμανική παραγωγή για γερμανικό κοινό, άλλαξαν ονόματα και λεπτομέρειες ώστε να μπορούν οι θεατές να νιώσουν πιο κοντά στην ιστορία. Για παράδειγμα, η τοποθεσία μεταφέρθηκε στη Γερμανία, ο Κόμης Δράκουλας έγινε Κόμης Όρλοκ κλπ.

Παρόλο που είχαν γίνει αρκετές αλλαγές, οι κληρονόμοι του Stoker έκαναν μήνυση και το δικαστήριο διέταξε να καταστραφούν όλες οι κόπιες. Πάλι καλά, είχε αποσταλεί ήδη μια κόπια σε χώρες του εξωτερικού από την οποία, στην πορεία, δημιουργήθηκαν σωζόμενα αντίγραφα κι έτσι έχουμε σήμερα το αριστούργημα που είναι ο Nosferatu!

Είναι πραγματικά ταινία σταθμός που επηρέασε πολλές ταινίες τρόμου στην πορεία του χρόνου. Μπορεί να μην είναι πια τρομακτική, αλλά δεν μπορούμε να αγνοήσουμε τη δεξιοτεχνία, την ατμόσφαιρα, τις εικόνες και την ικανότητα που έχει να δημιουργεί συναισθήματα στο κοινό. Συναισθήματα που μένουν πολύ περισσότερο μέσα μας από τις ξαφνικές «τρομάρες» που μας δίνουν οι νεότερες ταινίες τρόμου.

7. Nosferatu the Vampyre / Nosferatu: Phantom der Nacht (1979)

Προφανώς βασισμένη στον Nosferatu του 1992 και, κατ’επέκταση, στον Δράκουλα του Bram Stoker, εδώ ο Κόμης Δράκουλας μετακομίζει στην πόλη Βίσμαρ φέρνοντας μαζί του και σκορπίζοντας πανώλη. Η ειδοποιός διαφορά εδώ έχει να κάνει με το ότι ο Δράκουλας παρουσιάζεται ιδιαίτερα στοχαστικός και βασανισμένος από το γεγονός ότι δεν γερνάει και δεν πεθαίνει.

Ο Werner Herzog είναι από τους μεγαλύτερους σκηνοθέτες στην ιστορία του κινηματογράφου. Αυτό.

8. Only lovers left alive (2013)

Η ερωτική απόγνωση μεταξύ Ντιτρόιτ και Ταγγέρης. Ένας underground μουσικός, ο Άνταμ, που υποφέρει από κατάθλιψη λόγω του ανθρώπινου είδους και των επιλογών του, επανασυνδέεται με την αινιγματική του ερωμένη και σύζυγο, την Ιβ. Η ιστορία τους έχει αντέξει αιώνες αλλά το ακόλαστο ειδύλλιό τους διακόπτεται με τον ερχομό της «άγριας» και ανεξέλεγκτης αδερφής της Ιβ. Θα μπορέσουν αυτοί οι σοφοί αλλά εύθραυστοι εραστές να επιβιώσουν την ώρα που ο σύγχρονος κόσμος διαλύεται γύρω τους;

Μια οπτικά ποιητική και μελαγχολική ιστορία αγάπης με δόσεις χιούμορ. Ο Jarmush δεν επιδιώκει να μας δώσει μια ιστορία τρόμου αλλά να μας δείξει την όψη της κοινωνίας μέσα από τα μάτια αυτών των αιώνιων παρατηρητών. Αναφέρονται στους ανθρώπους ως «ζόμπι» υπονοώντας (ή λέγοντας ξεκάθαρα, όπως θέλετε πάρτε το) πως εμείς «υπνοβατούμε» αντί να ζούμε κι έχουμε καταστρέψει το περιβάλλον αλλά και τα σώματά μας σε τέτοιο βαθμό που δεν μπορούν να τραφούν πια από εμάς. Τα «θαύματα» του κόσμου δεν μας αξίζουν. Τελικά, ποια είναι η πραγματική ουσία της ζωής;

9. Shadow of the vampire (2000)

Η ταινία αυτή αποτελεί μια φανταστική ντοκιμαντερίστικη εκδοχή των γυρισμάτων του Nosferatu (1922).  Βλέπουμε τον σκηνοθέτη, F.W. Murnau, να έχει πάθει εμμονή με το να γυρίσει την πιο αυθεντική ταινία με βρυκόλακες προσλαμβάνοντας, έτσι, έναν πραγματικό βρυκόλακα και δηλώνοντας στο συνεργείο του πως έχει εκπαιδευτεί με την μέθοδο Στανισλάφσκι από τον ίδιο τον δημιουργό της και πως θα εμφανίζεται μόνο βραδινές ώρες και μόνο ως κόμης Όρλοκ.

Εδώ η ταινία δεν έχει να κάνει τόσο πολύ με τον ίδιο τον βρυκόλακα όσο με το σε τι σημείο μπορεί να φτάσει ένας σκηνοθέτης προκειμένου να πραγματοποιήσει το όραμά του. Από την άλλη, ο Dafoe είναι απερίγραπτα καλός στον τρόπο που υιοθετεί την περσόνα του Nosferatu/Schreck που, όταν χρησιμοποιούνται σκηνές από την πραγματική ταινία, δεν καταλαβαίνουμε τη διαφορά! Τι θυσίες μπορεί να γίνουν στο όνομα της τέχνης;

10. The addiction (1995)

Μια άγνωστη γυναίκα επιτίθεται στην Καθλίν, την πρωταγωνίστριά μας, μετατρέποντάς την σε βρυκόλακα. Εμείς την ακολουθούμε καθώς προσπαθεί να προσαρμοστεί στις νέες συνθήκες της ζωής της και στη δίψα για αίμα.

Ο ίδιος ο Ferrara, που στο παρελθόν έχει αντιμετωπίσει προβλήματα εθισμού στην ηρωίνη, δήλωσε το 2018 πως η ταινία λειτούργησε ως αλληγορία για τον εθισμό αλλά και τη θεολογική έννοια της αμαρτίας.

Είναι μια αστική βαμπιρική περιπέτεια με φιλοσοφική ανάλυση που μας προσφέρει μια έξυπνη, ιδιαίτερη και σίγουρα περίεργη οπτική της θεματολογίας.

11. The hunger (1983)

Ο Τζον είναι εραστής της πανέμορφης αθάνατης βρυκόλακα Μίριαμ, η οποία του έδωσε να καταλάβει πως θα ζήσει και αυτός για πάντα. Δυστυχώς, αρχίζει να γερνά γρήγορα, οδηγούμενος σε ζωντανό θάνατο, και η Μίριαμ ψάχνει για νέο σύντροφο. Πολύ γρήγορα βάζει στόχο τη Σάρα, μια χαριτωμένη νεαρή επιστήμονα, η οποία «μαγεύεται» από αυτήν αλλά δεν πείθεται εύκολα να μετατραπεί σε βρυκόλακα, κάτι που δημιουργεί ένταση στη σχέση τους.

Όταν πρωτοβγήκε η ταινία δεν εκτιμήθηκε γι’αυτό που είναι. Στην πορεία του χρόνου όμως βρήκε το κοινό της. Η φωτογραφία είναι υπέροχη και φαίνεται ότι ο σκηνοθέτης προέρχεται από τον χώρο των μουσικών βίντεοκλιπ. Ερωτισμός κι αίμα. Η «πείνα» του τίτλου όμως δεν αναφέρεται μόνο στην πείνα (δίψα λέμε στα ελληνικά αλλά εντάξει) για αίμα αλλά για την ίδια τη ζωή, για όλες τις στιγμές από τις οποίες αποτελούμαστε εμείς οι άνθρωποι για τη σύντομη περίοδο που υπάρχουμε στον πλανήτη.

12. The lost boys (1987)

Ο Μάικλ και ο Σαμ μετακομίζουν με την μητέρα τους σε μια μικρή πόλη της Καλιφόρνια. Ενώ ο μικρότερος Σαμ γρήγορα αποκτά φίλους, ο Μάικλ ερωτεύεται τη Σταρ, η οποία βρίσκεται υπό τον έλεγχο του Ντέιβιντ, αρχηγού μιας συμμορίας βρυκολάκων.

Σε μια εποχή που ο συντηρητισμός στην Αμερική ήταν εκτός ελέγχου και ταυτόχρονα η επιδημία του AIDS είχε φοβίσει και συγκλονίσει τον κόσμο, η ταινία αυτή εναντιωνόταν στο κατεστημένο με την κεντρική οικογένεια να μην είναι το πρότυπο της πυρηνικής οικογένειας, με ομοφυλοφιλικές αναφορές, με την ιδέα ότι οι φίλοι είναι η οικογένεια που επιλέγεις και διάφορα άλλα που σήμερα παίρνουμε για δεδομένο αλλά εκείνη την εποχή σίγουρα δεν ήταν!

13. Thirst / Bakjwi

Ο Sang-hyun, ευυπόληπτος ιερέας, γίνεται εθελοντής για μια πειραματική διαδικασία που μπορεί να οδηγήσει στη θεραπεία ενός θανάσιμου ιού. Μολύνεται και πεθαίνει αλλά με μετάγγιση αίματος από άγνωστο δότη επανέρχεται στη ζωή ως βρυκόλακας. Τώρα είναι διχασμένος μεταξύ της πίστης του και της δίψας του για αίμα καθώς και τον πόθο του για τη γυναίκα του καλύτερού του φίλου.

Μια λυρική μπαλάντα σαδισμού και ρομαντισμού η οποία προσπαθεί να σταθμίσει τη μάχη του πνεύματος, της συνειδητότητας, της θρησκευτικής ηθικής και του σωματικού πόθου. Οι ταινίες του Park Chan-wook θυμίζουν πάντα αρχαιοελληνικές τραγωδίες με τον τρόπο εκτυλίσσονται και η παρούσα δεν διαφέρει. Εξερευνά το ανθρώπινο κτήνος που βρίσκεται μέσα μας αλλά και τις πιθανές επιπλοκές του να είναι κάποιος πραγματικά βρυκόλακας και τι γίνεται η ανθρώπινη φύση όταν η ύπαρξή μας «περιορίζεται» σε τέτοιο βαθμό;